Eindejaarslijstje 2016

828 verschillende artiesten, 2609 nummers en een totale luistertijd van ruim 17 dagen. Ook dit jaar heb ik weer een hoop muziek geluisterd. Deze tien albums hebben de meeste indruk gemaakt.

1. Ital Tek – Hollowed

2. Radiohead – A Moon Shaped Pool

3. Ian William Craig – Centres

4. Tjing Tjing – Bang zullen ze leven

5. Run the Jewels – Run the Jewels 3

6. Jamila Woods – HEAVN

7. Kanye West – Life of Pablo

8. Elysia Crampton – Demon City

9. Ugly Heroes – Everything in Between

10. Little Simz – Stillness in Wonderland

Eervolle vermeldingen

Aesop Rock – The Impossible Kid
A Tribe Called Quest – We Got It From Here… Thank You 4 Your Service
Chance the Rapper – Coloring Book
Kate Tempest – Let Them Eat Chaos
Kaytranada – 99.9%
Mario Kartel – Mario Kartel
Moderat – III
Noname – Telefone
Sevn Alias – Trap Grammy
Skepta – Konnichiwa
Tunji Ige – Missed Calls

Eindejaarslijstje 2015

William Doyle, beter bekend als East India Youth. Foto Paul Hudson/Flickr

Twee festivals in de zomer, 35 duizend minuten geluisterd op Spotify en zowaar een cd gekocht. Dit is ervan bijgebleven: mijn tien beste albums van het jaar. Plus een bonustip.

1. East India Youth – Culture of Volume

Misschien niet het beste album van het jaar, maar ik ga voor de plaat die mij het meest heeft verrast. Ik kon niet stoppen met luisteren naar de experimentele elektropop van William Doyle, de man achter East India Youth. Ik zag ‘m live op Positivus in Letland en ging los, ook al was het één uur ’s middags. Een krachtig album dat met falsetto-zang en bombastische instrumentaties je soms een ‘fout’ jarentachtiggevoel bezorgd. Maar op een goede manier.

2. Roosbeef – Kalf

De beste band van Nederland. Twee keer heb ik ze live zien spelen dit jaar, beide keren was ik enorm onder de indruk van hoe volwassenen de liedjes live klinken. Een heel andere ervaring dan de cd. Met dank ook aan de voortreffelijke, door de wol geverfde muzikanten (Tom Pintens, Tijd Delbeke en Tim van Oosten) die Roos Rebergen aan haar zijde heeft. “Laat ons bidden voor de mensen met een auto met open dak.” (P.S. Dit is de cd die ik heb aangeschaft.)

3. Björk – Vulnicura

Waar een breakup al niet goed voor is. Björk levert haar beste album in jaren af, na het uit de hand gelopen geëxperimenteer van Medúlla en Volta. Biophilia was een stap in de goede richting, met Vulnicura is Björk weer waar ze zijn moet: recht uit het hart, rauw en vol emotie. Leef 58 minuten lang mee met hoe de IJslandse zangeres haar verdriet verwerkt. Ex-partner Matthew Barney wordt niet gespaard.

4. Ghostpoet – Shedding Skin

Ghostpoet vindt zichzelf opnieuw uit. Weg is de elektrosound van Some Say I So I Say Light, deze keer wordt hij begeleid door een band. Zijn stem is even donker en stroperig, de muziek melodischer dan zijn eerdere werk. Dé reden dat ik een kaartje kocht voor Positivus in Letland. En hij stelde niet teleur: een selfie, daar doe je het toch voor tegenwoordig? 😉

5. Kendrick Lamar – To Pimp a Butterfly

Het kan natuurlijk niet dat de grootste en belangrijkste rapper van dit moment pas op plek vijf komt. Kendrick levert opnieuw een meesterwerk af. Maar zoals bij Good Kid, M.A.A.D City duurde het even voor de boodschap landde. Na de eerste luisterbeurt was ik verward, na de tweede keer teleurgesteld. Twee maanden later gooide ik het nog eens door de speakers van mijn koptelefoon en toen viel alles op z’n plek. Op Lowlands zag ik ‘m live met band en het was het duidelijk: Kendrick staat op eenzame hoogte.

6. Earl Sweatshirt – I Don’t Like Shit, I Don’t Go Outside

Donker, somber en met 30 minuten eigenlijk net te kort. Maar de haast verveelde raps van Earl blijven me trekken, mede door de lome, karaktervolle producties. Tekstueel geen wonderkind, maar hij overtuigt. Ooit moet er een fantastisch album uit Earl rollen.

7. Tourist LEMC – En route

Hiphop met kleinkunstinvloeden. Tourist slaat de brug naar het grote publiek met verhalen die uit het leven gegrepen zijn. Hij doet dat in het Antwerps. Versta je het niet? Waag nog eens een poging. Je wordt zeker beloond. Met recht een troubadour van ’t Stad.

8. Engel & Just – Liefdewerk Oud Papier

Stiekem misschien wel de beste rappers van Nederland, schreef ik twee jaar geleden. En daar blijf ik bij. Engel en Just doen hun ding: ze vertellen verhalen over persoonlijke groeimomenten, klagende Nederlanders en drinken in de kroeg. Geen moeilijke woordspelingen of ingewikkelde flows; het plezier klinkt door in elk nummer. Een volwassen, eerlijk album met strakke, old school producties. Op naar de volgende.

9. Little Simz – A Curious Tale of Trials + Persons

Een egodocument, maar wel eentje dat beklijft. Little Simz rapt snel en met een hoge dichtheid, maar ze weet te boeien. De gedrevenheid klinkt door in elk nummer van de 21-jarige Londense: iedere track klinkt alsof ze de boksring instapt. De producties zijn net afwisselend genoeg om de persoonlijke strijd die Little Simz uitvecht tot het einde vol te houden.

10. Marsimoto – Ring der Nebelungen

De leukste alien van Duitsland. Marsimoto is het blowende alter ego van de Duitse Jay Z, Materia. Ja, het gaat veel over wiet. Ja, de teksten slaan soms nergens op. Maar Marsimoto is grappig en de beats zijn uitmuntend. Green Berlin!

Bonus. Roots Manuva – Bleeds

Soms iets te ontoegankelijk, maar desondanks een uitstekend album. Alweer het negende van de inmiddels 43-jarige Roots Manuva. En hij wil een hoop. Het ene moment luister je naar de spookachtige dubstep van Crying, het volgende nummer is het Four Tet-achtige Facety 2:11. Daarna volgt een soulvolle track met melodieuze zang. Maar op de een of andere manier werkt het.

Eervolle vermeldingen

Archy Marshall – A New Place 2 Drown
A$AP Rocky – At.Long.Last.A$AP
Dazzled Sticks – Dazzled Sticks
Deichkind – Niveau Weshalb Warum
Donnie Trumpet & The Social Experiment – Surf
Dr. Dre – Compton
Extince – X (Come on, het is de Prins Extince!)
Grimes – Art Angels
Oneohthrix Point Never – Garden of Delete
Your Old Droog – Kinison
Wiki – Lil Me

Eindejaarslijstje 2014

Het moment waar je een heel muziekjaar naartoe luistert, is het samenstellen van een eindejaarslijstje. Terugblikken, inventariseren en oordelen in de dode uurtjes rond kerst. En vooral veel dubben over de volgorde. Deze tien zijn geworden.

Ik had natuurlijk kunnen kiezen voor Typhoon, die zeven jaar na zijn laatste album een toegankelijk meesterwerk aflevert. Of  voor Run the Jewels 2 van Killer Mike en El-P, die hun snaarstrakke knaller van vorig jaar weten te overtreffen.

Beide albums staan op vele lijstjes terecht op de eerste plek. Maar ik heb gekozen voor iets anders; voor de muziek die mij het meest heeft verrast.

1. Ratking – So It Goes

Rauw, luid en compromisloos. Drie jonge gasten documenteren hoe het is om als jongere op te groeien in wereldstad New York. De chaotische energie van de metropool is voelbaar in de ongepolijste producties van Sporting Life. De dynamische Wiki en de dromerige Hak vullen elkaar goed aan en zijn beide puike observators. De onflatteuze teksten over agenten geven het album een actueel tintje, in tijden dat de Amerikaanse politie hevig — ja, ik maak ‘m toch — onder vuur ligt.

2. Marteria – Zum Glück in die Zukunft II

De Jay Z van Duitsland komt met een waardige opvolger van deel 1. Oud-voetballer en fotomodel Marteria levert een album af met heldere, melodieuze producties. Straightforward flows die staan als een huis. Een persoonlijkheid knalt door je speakers met diverse onderwerpen. Van hoe jammer het is dat al zijn leeftijdsgenoten huisje-boompje-beestje doen, tot aan een ode aan zijn thuisstad Rostock en hoe wonderlijk de wereld is.

3. Typhoon – Lobi Da Basi

Zeven jaar wachten was het wachten waard. Tussen licht en lucht was een uitmuntend debuutalbum dat meer vanuit de traditionele hiphop kwam. Het kleurrijke Loba da basi is bijna wereldmuziek. De observaties en beschrijvingen van Typhoon zijn menselijker, opener, warmer. Live welhaast onverslaanbaar.

4. Glass Animals – ZABA

Betoverend, speels en donker. ZABA trekt je nummer voor nummer dieper in een droomwereld, maar de lome liedjes schuren genoeg om je wakker te houden.

5. Rico & A.R.T. – Irie

Doet Rico nu Snoop Dogg na door een reggae-album te droppen? Nee, Rico had hier naar eigen zeggen al plannen voor voordat Snoop van dier wisselde en besloot als leeuw door het leven te gaan. Het resultaat is een album vol pakkende nummers die over vrolijke instrumentatie verhalen over de duistere periode in Rico’s leven. Grotere vraag die rijst nu Rico en Typhoon buiten de hiphoplijntjes kleuren: wanneer komt Sticks met iets vernieuwends?

6. Run the Jewels – Run the Jewels 2

El-P en Killer Mike doen hun spraakmakende samenwerking van vorig jaar nog eens dunnetjes over. Run the Jewels draait om agressie, nietsontziende vernietigingsdrang en duizend originele manieren om ‘fuck you’ te zeggen. De technische vaardigheden van El-P en de powerraps van Killer Mike vullen elkaar goed aan en de gastbijdragen zijn van hoog niveau. Tel daarbij de gelaagde, zware beats van El-P op en je hebt wederom een klassieker.

7. Grouper – Ruins

39 minuten ontsnappen in de kalmte van de lo-fi pianoliedjes van Liz Harris. Vier nummers met breekbare zang, vier nummers zonder. Het album is onmogelijk intiem, alsof je haar betrapt tijdens het spelen in een door daglicht doordrenkte voorkamer van een huis aan zee in de winter. Ruins klinkt oprecht en oorspronkelijk. Case in point: de piepende magnetron die aan het einde van Labyrinth te horen is. Toen viel de stroom uit.

8. Beck – Morning Phase

Stel je voor dat je ’s ochtends de gordijnen openslaat en kijkt naar een staalblauwe lucht met een zomerzon die net opkomt. Met dat gevoel begint het twaalfde album van Beck, als hij “Woke up this morning” zingt. En dat gevoel beklijft, als de toegankelijke liedjes langzaam over je heen rollen.

9. Sleepy Sun – Maui Tears

Psychedelische woestijnrock met een gezonde dosis riffjes en een vleugje folk. De afwisseling op Maui Tears is nooit ver weg, zonder dat het album aan cohesie verliest.

10. Shabazz Palaces – Lese Majesty

Hiphop vanuit de ruimte. Lese Majesty is even gewaagd als voorganger Black Up, maar klinkt zweveriger. Alsof beide heren de baan om de aarde definitief hebben verlaten en hun vizier hebben gericht op het donkerste zwart in het heelal. Met maar liefst 18 nummers lijkt het op papier een forse kluif, maar veel nummers zijn tot twee minuten lang. Dat betekent echter niet dat het een verzameling skits is. Veel nummers lopen in elkaar over, waardoor het als een geheel klinkt.

Eervolle vermeldingen

Caribou – Our Love
Hercules & Love Affair – The Feast of the Broken Heart
Mo – No Mythologies to Follow
Perfume Genius – Too Bright
Sage Francis – Copper Gone
Samaris – Silkidrangar
Young Fathers – Dead

Eindejaarslijstje 2013

chancetherapper

Na uitvoerig puzzelen ben ik eruit: van deze tien albums heb ik het meest genoten het afgelopen jaar.

Geen Kanye? Nee, geen Kanye. Ik heb het meerdere keren geprobeerd, maar Yeezus pakt me niet. Te gekunsteld, te geforceerd.

Andere hiphopalbums krijgen voorrang. Zoals de verrassende plaat van Chance the Rapper. Of de prima afsluiter van het drieluik aan albums van Boef en de Gelogeerde Aap.

Al te uitvoerig ga ik elke plaat niet bespreken. Een paar zinnen en een opvallende track moet afdoende zijn. Here we go!

1. Chance the Rapper – Acid Rap

Rapper, zanger, kettingroker, drugsgebruiker. Chance is vernieuwend, kleurrijk, energiek en vooral funky. Het album luistert heerlijk weg, op één track na die echt minder is (Smoke Again). Maar dat zij hem vergeven. Acid Rap is nog steeds voor gratis hier te downloaden.

2. Ghostpoet – Some Say I So I Say Light

Sommige muziek klinkt vanaf de eerste minuut dat je het hoort goed. Ghostpoet rapt niet, hij spreekt. Op een zangerige manier. De muzikale begeleiding is minimaal zodat de nadruk op zijn stem en teksten ligt. Het eindresultaat is een pakkende plaat zonder zwakke momenten.

3. Run the Jewels – Run the Jewels

Wat krijg je als je Cancer 4 Cure en R.A.P. Music, twee topalbums van vorig jaar, combineert? Juist: Run the Jewels. De directe stijl van Killer Mike past prima bij de dromerige, abstractere raps van El-P. En wat zit het qua productie weer fantastisch in elkaar. Ook dit album kost niks.

4. The Field – Cupid’s Head

Ook het vierde album van The Field is weer een boeiende reis van bijna een uur die voorbij is voordat je er erg in hebt. Net wanneer je denkt dat het saai wordt, geeft The Field de track een zetje waardoor je weer een paar minuten verder wilt luisteren. Keer op keer op keer.

5. Boef en de Gelogeerde Aap – Niet hier

Vind Ons, Wij Zijn, Niet Hier. Lees de titels van de drie albums van Boef en de Gelogeerde Aap achter elkaar en je denkt dat het opzet is. Toch is dat niet zo. De twee heren zijn wederom een stukje gegroeid. De beats van Boef zijn dieper en gelaagder en de teksten van Aapie zijn minder cryptisch.

6. Ugly Heroes – Ugly Heroes

Ik weet niet wat het is om arm te zijn, maar rappers Red Pill en Verbal Kent van Ugly Heroes schetsen een aardig beeld. No nonsense, hard en direct, gedragen door de pakkende boombap-beats van Apollo Brown.

7. Great Minds – Great Minds

Jiggy, Winne, Sticks en Dr. Moon leveren een topalbum af. Ongedwongen gerapt, met veel plezier gemaakt. En live staat er geen maat op de Great Minds. Een nieuwe supergroep is dit jaar geboren.

8. Engel & Just – Dertig

Stiekem misschien wel de twee beste rappers van Nederland.

9. Earl Sweatshirt – Doris

Earl is eerlijk en oprecht. Somber, loom, maar absoluut niet vervelend.

10. Boards of Canada – Tomorrow’s Harvest

De grootste zonde van het album is dat het geen Music Has The Right To Children is. Desondanks levert het Schotse duo wederom een ijzersterke plaat af vol tijdloze elektronische soundscapes.

Eervolle vermelding:

Childish Gambino – Because the Internet
Darkside – Psychic
De Jeugd van Tegenwoordig – Ja, natúúrlijk
Four Tet – Beautiful Rewind
Holden – The Inheritors
M.I.A. – Matangi
R Plus Seven – Oneohtrix Point Never
Ryan Hemsworth – Guilt Trips
Shad – Flying Colors
Tyler, The Creator – Wolf