Subsidieer datajournalisten in Nederland

Van 4-6 november vond het Mozilla Festival in Londen plaats. Journalisten, programmeurs en studenten kwamen bij elkaar om te bouwen aan het open web van de toekomst. Internetredacteuren Herwin Thole en Jerry Vermanen waren aanwezig bij dit festival.

Vermoeiend, inspirerend en jaloersmakend: het Mozilla Festival in drie woorden. Vermoeiend door de slechte bedden in het hostel, inspirerend door de fantastische projecten die ik heb gezien en jaloersmakend omdat ik dat ook wil kunnen maken.

Drie dagen lang was ik ondergedompeld in een wereld met andere regels. Een wereld van hackers, programmeurs en bovenal optimisten. Het draadloze internet werkte niet vlekkeloos, maar ik heb niemand boos zien worden, op zijn bestickerde MacBook Air zien slaan of de internetgoden horen vervloeken.

Journalistieke relevantie
Soms was het te technisch. Ik kan niet automatisch foto’s binnenhalen van Twitter of het web integreren in video’s met Popcorn.js. Maar ik kan wel nadenken over het liveblog van de toekomst en hoe je mensen aan kunt sporen om foto’s in te sturen. Voor de journalistiek relevant.

Een deel van het festival was daar ook voor bedoeld. The Knight Foundation en Mozilla werken sinds februari van dit jaar samen om de mogelijkheden van het open web in te zetten voor journalistieke doeleinden. Die mogelijkheden worden bij uitstek belichaamd door de vijf Mozilla-Knight Fellows die op zaterdag aan de wereld zijn voorgesteld.

Knight Mozilla Journalism Partnership from Graham Wheeler on Vimeo.

Vijf jonge, creatieve mensen met technische kwaliteiten en kennis van het web krijgen de kans om een jaar lang mee te draaien op nieuwsredacties. (Volgend jaar worden het er zelfs tien.) Mark Boas gaat aan de slag bij Al Jazeera. Hij weet alles van HTML5 en JavaScript en heeft een passie voor geluid. De BBC kan een jaar lang gebruikmaken van Laurian Gridonic’s kennis van het semantische web. Manusje-van-alles Dan Schultz kan de Boston Globe helpen met het creëren van nieuwe media-ervaringen. Cole Gillespe en Nicola Hughes draaien mee bij respectievelijk Zeit Online en The Guardian.

Datajournalistiek in Nederland
Dit initiatief van de Knight-Mozilla Partnership juich ik toe en ik wens de vijf ‘fellows’ ontzettend veel succes. Maar er knaagt iets: waarom doen we zoiets niet in Nederland? Dergelijke slimme programmeurs lopen hier vast ook rond.

Op enkele redacties werken inmiddels datajournalisten. Jelle Kamsma is sinds een half jaar de datajournalist van NU.nl en Laura Wismans werkt als dataredacteur voor Sargasso.nl en het ANP. Ook enkele kranten ontplooien initiatieven zoals RegioHack van de Stentor en TC Tubantia. Maar over het algemeen staat de datajournalistiek in Nederland nog in de kinderschoenen en is technische kennis op redacties veelal niet aanwezig.

Knight-Mozilla Fellows 2011/2012

De vijf Knight-Mozilla Fellows van 2011/2012 worden gepresenteerd aan de pers. (Foto: mozillaeu, Flickr)

En dat terwijl om ons heen steeds meer data verschijnt. Bedrijven en overheden “verhullen” zich in data, aldus universitair docent en onderzoeker Bas Broekhuizen. Om de controlerende taak goed uit te kunnen oefenen moeten nieuwsredacties om kunnen gaan met die gegevens. Bovendien levert het eigen nieuws op. Broekhuizen: “Datajournalistiek is een vorm van onderzoeksjournalistiek, dus bij uitstek een middel om je van andere kranten te onderscheiden.”

Subsidie
Om de technische kennis op redacties te verhogen en de journalistiek toekomstbestendig te maken daarom een voorstel. Vorige week werd bekend dat het grootste persinnovatieproject, ANP Regiowatch, ermee stopt. Van de 800.000 euro subsidie is 3 ton gebruikt.

Zet van het geld dat over is twee jaar lang vijf programmeurs, ontwikkelaars of datajournalisten aan het werk bij nieuwsredacties in Nederland. Laat ze desnoods na één jaar van plek wisselen zodat de kennis wordt gespreid.

De eerste die een nerd inhuurt, wint, aldus Laura Wismans. En zolang media dat niet doen, waarom ze middels subsidie niet een handje helpen? Want dat is goed voor de controlerende functie van de journalistiek en dus ook voor de democratie.

Dit artikel verscheen eerder op De Nieuwe Reporter.

Geef een reactie